Gan là cơ quan làm việc âm thầm và hiếm khi “kêu đau” sớm. Nhiều tổn thương gan chỉ được phát hiện tình cờ qua một lần xét nghiệm máu, trong đó men gan ALT và AST là hai chỉ số thường được kiểm tra đầu tiên. Vậy ALT, AST cho biết điều gì và khi nào bạn nên làm xét nghiệm này?
Men gan ALT và AST là gì?
ALT (alanin aminotransferase) và AST (aspartat aminotransferase) là hai enzyme tham gia vào quá trình chuyển hóa bên trong tế bào.
– ALT tập trung chủ yếu ở tế bào gan, nên được xem là chỉ số đặc hiệu hơn cho gan.
– AST có ở gan, nhưng cũng hiện diện ở tim, cơ và một số cơ quan khác. Vì vậy AST tăng không phải lúc nào cũng bắt nguồn từ gan.
Khi tế bào gan bị tổn thương, hai enzyme này rò rỉ vào máu khiến nồng độ trong máu tăng lên. Đó là lý do ALT và AST được dùng để đánh giá mức độ tổn thương tế bào gan.
Vì sao chỉ số men gan thay đổi?
Men gan tăng là dấu hiệu gợi ý tế bào gan đang chịu tác động. Một số nguyên nhân thường gặp:
– Viêm gan do virus (viêm gan B, viêm gan C)
– Gan nhiễm mỡ (do rượu và không do rượu)
– Sử dụng rượu bia thường xuyên
– Ảnh hưởng của một số loại thuốc
– Bệnh gan tự miễn, rối loạn chuyển hóa
Riêng AST tăng đơn độc đôi khi liên quan đến tim hoặc cơ chứ không phải gan – đây là lý do kết quả cần được bác sĩ diễn giải cùng bệnh cảnh cụ thể.
Ai nên xét nghiệm men gan ALT, AST?
Bạn nên cân nhắc kiểm tra men gan nếu thuộc một trong các nhóm sau:
– Uống rượu bia thường xuyên
– Thừa cân, gan nhiễm mỡ, đái tháo đường hoặc rối loạn mỡ máu
– Đang nhiễm hoặc có nguy cơ viêm gan B, C
– Dùng thuốc kéo dài
– Có biểu hiện như mệt mỏi kéo dài, chán ăn, vàng da, đau tức vùng hạ sườn phải
– Khám sức khỏe định kỳ, kể cả khi chưa có triệu chứng
Hiểu đúng về kết quả xét nghiệm
– Men gan được đo bằng đơn vị U/L. Giá trị tham chiếu khác nhau giữa các phòng xét nghiệm và phương pháp, vì vậy hãy đọc kết quả theo đúng dải tham chiếu in trên phiếu của bạn.
– Tương quan giữa AST và ALT đôi khi giúp bác sĩ gợi ý nguyên nhân, nhưng không thể tự suy diễn.
– Men gan tăng cho biết có tổn thương, nhưng không cho biết nguyên nhân. Để chẩn đoán, bác sĩ cần kết hợp thăm khám, tiền sử và các xét nghiệm hoặc chẩn đoán hình ảnh khác.
Men gan bình thường có chắc gan khỏe?
Không hoàn toàn. Ở một số trường hợp bệnh gan tiến triển, men gan vẫn có thể ở mức bình thường. Vì vậy không nên tự loại trừ bệnh chỉ dựa vào một chỉ số đơn lẻ, cũng như không nên tự chẩn đoán khi men gan tăng nhẹ. Cách an toàn là trao đổi với bác sĩ để được đánh giá đầy đủ.
Đánh giá chức năng gan cùng Eco Health
Tại Eco Health, xét nghiệm ALT và AST là một phần trong chương trình khám gan, đi kèm thăm khám và tư vấn của bác sĩ để đọc kết quả trong bối cảnh sức khỏe của từng người và định hướng bước tiếp theo phù hợp.
Nếu bạn muốn hiểu rõ tình trạng gan của mình, hãy liên hệ Eco Health để được tư vấn.
EcoHealth triển khai các chương trình khám sức khỏe doanh nghiệp và khám tận nơi, với danh mục thiết kế theo đặc thù nguy cơ của từng đơn vị và báo cáo phân tích sức khỏe cấp tổ chức.
ECOHEALTH – LUÔN LẮNG NGHE CƠ THỂ BẠN
📍 Địa chỉ: Tòa nhà EcoHealth, Số 4/4 Kim Đồng – Hoàng Mai – Hà Nội
📞 Hotline tư vấn dịch vụ: 0823 888 981
📞 Hotline chăm sóc khách hàng: 0859 888 981
